تبلیغات
Sky of Starry Night You could put your verification ID in a comment Or, in its own meta tag Or, as one of your keywords Your content is here. The verification ID will NOT be detected if you put it here. آسمان شب ستاره ای - آغاز طراحی قوی ترین تلسکوپ اپتیکی خاورمیانه در ایران

مدیر توسعه طرح رصدخانه ملی ایران، قطر آینه تلسکوپ رصدخانه ملی ایران (ino340) را سه متر و 40 سانتی*متر توصیف کرد و از آن به عنوان قوی*ترین تلسکوپ اپتیکی در ایران و منطقه نام برد.

دکتر سپهراربابی، مدیر توسعه طرح رصدخانه ملی ایران در گفت*وگو با خبرنگار فناوری ایسنا با بیان اینکه رصدخانه ملی ایران، تلسکوپی بازتابی در مقیاس متوسط و در رده چهارمتری خواهد داشت که با همکاری گروهی از پیشگامان صنعت تلسکوپ در اروپا به دست متخصصان داخلی طراحی می*شود، گفت: هم اکنون طراحی مفهومی این تلسکوپ پایان یافته و طراحی تفصیلی و جزئی آن آغاز شده است. البته در طراحی مفهومی تلسکوپ، هزار و 200 صفحه اسناد فنی وجود دارد.

وی با بیان اینکه مهمترین و تعیین کننده*ترین بخش هر تلسکوپ، آینه اصلی است که فرآیند ساخت و پرداخت آن بسیار زمان*بر و پرهزینه است، تصریح کرد: هر چه آینه اصلی بزرگتر باشد، تلسکوپ نور بیشتری دریافت می*کند و قدرت تفکیک آن بیشتر است؛ اما بزرگتر گرفتن آ*ینه اصلی، مشکلات و در نتیجه هزینه*های ساخت آن را هم تقریبا به طور تصاعدی افزایش می*دهد.

اربابی ادامه داد: در حال حاضر قطر قوی*ترین تلسکوپ*های موجود در ایران، مثلا در رصدخانه*های دانشگاه تبریز و دانشگاه شیراز در حدود نیم متر است. البته در همین منطقه از جهان تلسکوپ*های پژوهشی بزرگتری هم شامل تلسکوپ 2.5 متری در ارمنستان، 2.3 متری در هندوستان، دو متری در ازبکستان، مصر و آذربایجان، 1.5 متری در اردن و ترکیه، 1.2 متری در عراق و یک متری در تاجیکستان و ترکمنستان فعالیت دارند.

وی با بیان اینکه تلسکوپ رصدخانه ملی ایران (ino340) آینه*ای به قطر سه متر و چهل سانتی*متر خواهد داشت، تصریح کرد: چنین تلسکوپی در جهان جزو تلسکوپ*های رده متوسط محسوب می*شود و قوی*ترین تلسکوپ اپتیکی در ایران و منطقه خواهد بود. این در حالی است که امروز در دنیا چندین تلسکوپ از رده*های خیلی بزرگ با آینه*هایی به قطر دو تا سه برابر قطر آینه تلسکوپ ایران مشغول رصد آسمان*اند و چند تلسکوپ غول پیکر هم در دست ساختند.

مدیر توسعه طرح رصدخانه ملی ایران با تاکید بر اینکه تلسکوپ ملی ایران در میان حدود 30 تلسکوپ از رده دو تا چهار متری موجود در رصدخانه*های جهان جایگاه خاصی خواهد داشت، خاطرنشان کرد: توان تفکیک و کیفیت تصویر این تلسکوپ با استفاده از فناوری «اپتیک فعال» به چنان حدودی خواهد رسید که معمولا از قابلیت*های تلسکوپ*های بسیار بزرگتر است.

وی با بیان اینکه هر تلسکوپی، بسته به نوع و هدف*هایش، تجهیزاتی دارد، گفت: مجموعه*ای از ابزارهای ثبت و سنجش یا آشکارسازها که به آنها اصطلاحا «ابزارگان» می*گوییم برای کاربردهای گوناگون در انواعی مانند نورسنج، دوربین ثبت تصویر، طیف سنج و قطبش سنج طراحی و ساخته می*شود.




اربابی ادامه داد: در طراحی تلسکوپ ملی ایران هم چند نوع آشکارساز بسیار پیشرفته و حساس گنجانده شده است تا این تلسکوپ، به رغم «متوسط» بودن آینه*اش، در آینده برای مشارکت فعال در تعداد هر چه بیشتری از پژوهش*های مهم بین*المللی قابلیت داشته باشد. 

طراحی نرم*افزارها و سامانه واپایش تلسکوپ ملی

مدیر توسعه طرح رصدخانه ملی ایران با اشاره به اینکه سامانه واپایش تلسکوپ ملی ایران دقیق*ترین سامانه کنترلی و یکی از ابزارگان تلسکوپ خواهد بود که در کشور طراحی و ساخته می*شود، گفت: این سامانه ابزاری است که باید حرکت تلسکوپی به وزن 60 تن را با دقتی از مرتبه 0.01 ثانیه قوسی کنترل کند. علاوه بر نرم*افزارهای مخصوص کنترل حرکت*های تلسکوپ، نرم*افزارهایی هم برای جمع*آوری، نگهداری و پردازش داده*ها طراحی خواهد شد.

ساخت سازه محفظه تلسکوپ توسط متخصصان ایرانی

اربابی با بیان اینکه سازه اصلی در قله گرگش محفظه*ای است که تلسکوپ ملی ایران در آن قرار می گیرد، افزود: این محفظه برجی استوانه*ای به قطر 14.5 متر و ارتفاع حدود 21 متر است. این سازه پیچیده و دقیق از آلومینیوم و بعضی مصالح دیگر به دست متخصصان ایرانی طراحی می*شود و از نوع همگرد با تلسکوپ است و درهیچ یک از دو سمت محدودیت چرخش ندارد. وزن بخش چرخان این محفظه در حدود 200 تن است.

موفقیت مهندسان ایرانی در طراحی و ساخت یاتاقان*های هیدروستاتیکی

وی با بیان این که پروژه طراحی و ساخت یاتاقان*های هیدروستاتیکی اولین تجربه گروه فناوری طرح پس از طراحی مفهومی تلسکوپ ملی است، افزود: مزیت این یاتاقان*ها اصطکاک بسیار ناچیز و مهار نیروی*های بسیار بزرگ در سطوح بسیار کوچک است. این نوع یاتاقان*ها به علت حساسیت و بارپذیری زیادشان در بخش*های مختلفی از صنعت به کار گرفته می*شوند. در تلسکوپ*های بزرگ هم تنها راه حل برای عملکرد دقیق و مهار وزن، استفاده از این نوع یاتاقان*هاست.




اربابی با اشاره به اینکه شرکت*های تولید کننده این قطعات در جهان معدودند و قیمت جهانی آنها در حدود 300 هزار یورو است به ایسنا گفت: در این راستا به همین دلیل حمایت از تولید ملی تصمیم گرفته شد تولید این یاتاقان*ها به گروه مهندسی طرح واگذار شود. اکنون پس از یک سال تلاش اولین نمونه این قطعات ساخته و آزموده شده است. 
زیرساخت*های رصدخانه ملی ایران

وی با بیان اینکه منظور از زیرساخت*های رصدخانه مجموعه فعالیت*هایی است که باید قبل از استقرار تلسکوپ و بهره*برداری از آن انجام شود، گفت: از جمله زیرساخت های رصدخانه ملی ایران شامل انتخاب مکان مناسب برای رصدخانه، ساخت راه دسترسی به قله گرگش(محل رصدخانه)، تامین آب و برق برای فعالیت و اقامت در قله، ساخت محفظه تلسکوپ و نصب آن در قله، احداث سازه*ها و ساختمان*هایی برای نگهداری تجهیزات و پشتیبانی فعالیتهای رصدخانه در ایستگاه قله و ایستگاه*های دیگر، تجهیز کارگاه*ها به وسایل لازم، تدارک وسایل و دستگاه*های ارتباطی، و ابزارهای نظارت بر عوامل دخیل در رصد، و ثبت و انتقال داده*های مربوط به آنها است.

ساخت راه دسترسی به قله گرگش

وی با بیان این که نزدیک*ترین آبادی به قله گرگش، روستای کامو است، گفت: این روستا در کنار جاده آسفالته*ای است که کاشان را از مسیر میمه به اصفهان وصل می*کند. قبل از سال 1390، تنها راه دسترسی به قله گرگش، کوره راهی بود که از کامو به قله کشیده شده بود که 9 کیلومتر اول این راه «جیپ*رو» بود اما طی کردن بقیه آن، یعنی چهار کیلومتر بعدی تا قله فقط پیاده یا با اسب و قاطر امکان داشت.

اربابی ادامه داد: در سال 1390 اداره راه استان اصفهان، مسیر تماما جیپ*روی موقتی از کامو به قله ساخت. این مسیر از اردیبهشت تا آبان قابل استفاده بود ولی در شش ماه بعدی به علت ریزش برف مسدود یا صعب*العبور می*شد و طی این مدت همان مسیر مال روی قدیمی مناسب*تر بود. راه اصلی دائمی از کامو به قله گرگش قرار است طی سال 1392 تحویل داده شود.

به گفته وی طبق طرح اداره کل راه استان اصفهان جاده فرعی آسفالته*ای است از درجه 3 به طول حدود 12 کیلومتر و به پهنای شش متر با دو شانه خاکی در دو طرف که عرض هر کدام یک متر خواهد بود.

اربابی تصریح کرد: طبق سفارش طرح رصدخانه ملی، راه اصلی باید در تمام فصل*های سال و به خصوص در ایام بارش سنگین برف و باران قابل استفاده باشد و باید بتوان در آن قطعات و ابزارهای اپتیکی آسیب*پذیر با حجم*ها یا وزن*های نامعمول را با حداقل لرزش و مطلقا بدون وارد آمدن ضربه حمل و نقل کرد. شیب جاده در هیچ ناحیه*ای نباید از 10 درصد تجاوز کند و شعاع پیچ*های آن باید در حدی باشد که عبور ایمن تریلی*های طویل را امکان*پذیر کند. وی با بیان اینکه پنج کیلومتر از این جاده در منطقه دشت و هشت کیلومتر دیگرش در منطقه کوهستانی منتهی به قله است، افزود: تاکنون هفت و نیم کیلومتر از 11 کیلومتر جاده دسترسی به قله به اتمام رسیده است و عملیات اجرایی طبق برنامه زمان*بندی پیش می*رود.

نیاز رصدخانه به پهنای باند بسیار بالا

مدیر توسعه طرح رصدخانه ملی ایران در خصوص مسائل فناوری اطلاعات و ارتباطات مورد نیاز رصدخانه گفت: در حال حاضر برای انتقال داده*ها از قله به ایستگاه پشتیبانی در روستای کامو، یک فرستنده رادیویی پرقدرت با پهنای باند 10 گیگابایت در ثانیه نصب شده و یک سامانه تلفن ماهواره*ای هم بین این قله و کامو برقرار شده است.

وی افزود: البته پهنای باند مورد نیاز برای انتقال داده های رصدخانه پس از راه اندازی باید بسیار بالا باشد به طوری که شاید نیازمند پهنای باند یک استان از کشور باشیم که هماهنگی لازم با وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات در حال انجام است.

ساخت رصدسرا در روستای کامو

اربابی با بیان اینکه پس از تعیین قله گرگش به عنوان محل رصدخانه ملی، لازم بود مکان استقرار تلسکوپ ملی هم به دقت تعیین شود به ایسنا گفت: کیفیت تصویر تلسکوپ برای طرح رصدخانه ملی از ابتدا اولویت مطلق داشته است و این کیفیت به مکان دقیق تلسکوپ 3.4 متری در بالای قله وابسته است. پس برای تعیین مکان استقرار، علاوه بر تسطیح قله، لازم بود مطالعات کامل*تری درباره شارش جو در اطراف محل تسطیع شده انجام شود. به این ترتیب با استفاده از داده*های نقشه*های توپوگرافیکی، مسیر باد غالب و با توجه به عوارض جغرافیایی منطقه، نقطه مناسب برای نصب محفظه تلسکوپ و ساختمان خدمات مشخص شدو سال گذشته در چندین مرحله قله تسطیع شد.


مدیر توسعه طرح رصدخانه ملی افزود: به موازات این مطالعات، طرح رصدخانه ملی با برگزاری مناقصه عمومی و با اتکا به توان متخصصان داخلی، عملیات احداث مجموعه ساختمان*های سه گانه محفظه، ساختمان خدمات(ایستگاه قله) و ساختمان پشتیبانی را که اخیرا «رصدسرا» نام گرفته است آغاز کرد. ساختمان مجموعه رصدسرا به مساحت 11 هکتار به دلیل عدم تخصیص اعتبارات لازم تاکنون آغاز نشده است
وی در این رابطه توضیح داد: از جمله پرسش*های تعیین کننده در این طراحی*ها این بود که آیا بنا کردن ساختمان*های خدمات و پشتیبانی در جوار محفظه در ارتفاعی حدود 3200 متر کار درستی هست؟ قبلا بخشی از طراحی*ها در همین جهت پیش رفته بود، اما پس از مشاوره*های بین*المللی معلوم شد این ارتفاع برای استقرار کارکنان مخاطراتی دارد. به همین جهت قرار شد رصدسرا به غیر از محفظه در روستای کامو ساخته شود. این تغییری موجب کاهش هزینه*ها ساخت و نگهداری و کوتاه شدن مدت ساخت خواهد شد.

اربابی تاکید کرد: البته ساختمانی با عنوان ایستگاه قله که مسوولیت بخش خدمات تلسکوپ را بر عهده دارد در نزدیکی محفظه تلسکوپ در قله ساخته می شود.


  • آخرین ویرایش:دوشنبه 1392/07/22
  • برچسب ها:. ،a ،b ،c ،d ،e ،f ،
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر
آخرین پست ها

©2011-2013 skyofstarrynight.mihanblog.com                                        all right reserved